1
آمار فضایی-قسمت دوم– آشنایی با آمار کلاسیک و آمار فضایی-دکتر سعید جوی زاده

آمار فضایی-قسمت دوم– آشنایی با آمار کلاسیک و آمار فضایی-دکتر سعید جوی زاده

نوشته شده در کلیات و تعاریف 4 بدون نظر

مفهوم آمار فضایی

آمار فضایی شاخه­ای از آمار است که درباره پدیده­های وابسته به مکان بحث می­کند. در آمار فضایی معمولاً انتظار می­رود بین پدیده­های مجاور رابطه نسبتاً قابل توجهی وجود داشته باشد (مارتينز[1] و همکاران، 2016). این شاخه از آمار می­کوشد تا بین مقادیر مختلف یک متغیر، فاصله و جهت­گیري آن­ها ارتباط برقرار کند. این ارتباط فضایی، ساختار فضایی[2] نام دارد. موقعیت مکانی، تأثیرپذیری مکانی و به کارگیری نقشه از موضوعات مهم در آمار فضایی محسوب می­شود. در اين جا به طور مختصر به توضيح اين موارد پرداخته می­شود.

موقعیت مکانی

موقعیت مکانی هر نقطه روی کره زمین به صورت مختصات جغرافیایی برحسب درجه و دقیقه بیان می­شود که بر مبنای هندسه کروی استوار است. در اين حالت موقعيت هر نقطه بر روي کره زمين نسبت به خط استوا (عرض جغرافيايي) و نصف­النهار گرينويچ (طول جغرافيايي) مشخص مي­شود. روش دیگر ارائه موقعیت مکانی هر نقطه روی سطح دوبعدی، سیستم مختصات دکارتی است. برای تصویر سطح کره زمین بر روی سطح کاغذ از سیستم تصویر مرکاتور جانبی جهانی[1]  استفاده می­شود که متریک است و طول و عرض هر نقطه جغرافیایی را در مختصات دکارتی به صورت  و  نمایش می­دهد. در اين سیستم کره زمین به 60 نوار عمودی یا منطقه هریک به طول 6 درجه تقسیم می­شود. محدوده شمالی این سیستم عرض جغرافیایی 84 درجه و محدوده جنوبی آن تا درجه 80 می­باشد. برای مناطق بالاتر و پایین­تر از این عرض­ها، از سیستم تصویر صفحه­ای تحت عنوان سیستم استریوگرافیک قطبی جهانی  استفاده می­شود. هر کدام از نوارهای 60 گانه با یک عدد مشخص می­شود. به نوار بین 174 تا 180 درجه عدد یک را اختصاص می­دهند و هر چه به سمت شرق جلو برویم اعداد افزایش پیدا می­کند. بنابرا؛  منطقه 31 دارای طول صفر تا 6 درجه شرقی است. ایران نیز در منطقه­های 38، 39، 40 و 41 قرار گرفته است (محمدزاده، 1394).

با توجه به این که در آمار فضایی موقعیت مکانی هر نقطه به صورت مختصات دکارتی در نظر گرفته می­شود، لازم است تا موقعیت جغرافیایی مشاهدات با استفاده از سیستم  به مختصات دکارتی تبدیل شود. لازم به ذکر است که مختصات جدید موقعیت داده­های واقع در یک ناحیه در سیستم تبدیل ، با تعیین فاصله هر موقعیت از وسط آن ناحیه ( محل (اطع خط استوا با نصف­النهار میانی ناحیه) محاسبه شود. بناب؛ ین استفاده از این سیستم برای داده­هایی که در نواحی مختلف قرار دارند، صحیح نیست. در این گونه موارد از سیستم لامبرت استفاده می­شود که مبدأ سنجش فاصله موقعیت­ها را یک نقطه دلخواه (به طور مثال تقاطع خط استوا با نصف­النهار گرینویچ) فرض می­کند و فاصله هر موقعیت از آن نقطه را ارائه می­دهد (محمدزاده،1394).

[1] Universal Transverse Mercator

[1] Martinez

[2] Spatial Structure



برچسبها:

دیدگاهتان را بنویسید

آدرس ما در گوگل

آدرس دفتر مرکزی

شيراز - خیابان فلسطین - چهارراه حکیمی - موسسه چشم انداز هزاره سوم ملل
تلفن:07132320953-07132320721
09382252774
Address: P.O.Box 71555-1111, Shiraz, IRAN
No. 3, 4th Floor, Sadaf Building, Beside of the Pars International Hotel, Zand Blvd.,Shiraz, IRAN
E-Mail: sjavizadeh@yahoo.com